Fototoek


Fotogalerie van Jan-Maarten Goedkoop

Kabinetsformatie TK2017
Kabinetsformatie TK2017
11/01/2020

Let op: anticiperend op de 'EU vs Disinformation campaign' van de 'European External Action Service East Stratcom Task Force' en vanwege invoering van onder meer de Duitse 'Netzwerkdurchsetzungsgesetz' heeft de redactie van deze website besloten per 1 februari 2018 op alle politiek gevoelige items preventief 'SelfCensuur'* toe te passen.


Amnesty International over 'Vrijheid van Meningsuiting':
"Het recht op vrijheid van meningsuiting wordt in het VN-verdrag (BuPo) beschreven als de vrijheid om inlichtingen en denkbeelden van welke aard ook te vergaren, te ontvangen en door te geven, ongeacht grenzen en ongeacht de vorm."

'Kabinetsformatie TK2017' 16 mrt 2017 (laatst bijgewerkt op 29 mrt 2017)
Even ter herinnering dit opfrissertje op 01 nov 2020 in de aanloop naar de TK2021. Zoek de verschillen.

Als vervolg op 'Stemadvies TK2017' hier wat meer over de duiding van de uitslag en de formatie. Even ter herinnering dit opfrissertje op 01 nov 2020 in de aanloop naar de TK2021. Zoek de verschillen.

Aan bod komen onder meer:

-  'GroenRechts bestaat niet' TOEK Talks (28 maart 2017, update 29 mrt 2017)
-  'Kabinet Okkie I' TOEK Talks (24 maart 2017)
-  'De kiezer is de verliezer?' TOEK Talks (20 maart 2017, update 22 mrt 2017)
- 'De democratie heeft gewonnen?' TOEK Talks (19 maart 2017, update 21 mrt 2017)
- 'Winnaars, nepwinnaars en verliezers' TOEK Talks (17 maart 2017, update 18 mrt 2017)
- 'Freek: laat de Groningers niet zakken!' TOEK Talks (17 maart 2017, update 17 mrt 2017)
- 'Het gedwongen huwelijk van Mark Rutte', TOEK Talks (15 maart 2017)
- 'Normen en waarden', TOEK Talks (02 maart 2017, bijgewerkt 13 mrt 2017)
- 'De Muur', TOEK Talks (25 februari 2017)
- 'Een Gaaf Land', TOEK Talks (23 februari 2017, 15 mrt bijgewerkt).
- 'De Coalitieonderhandelingen 2017' (28 februari 2017).

-  'GroenRechts bestaat niet' TOEK Talks (28 maart 2017, update 29 mrt 2017)

GroenLinks bestaat, Liberaal Groen bestaat, plan B bestaat.
De Mr. Hans van Mierlo Stichting heeft een kort en bondig artikeltje gewijd aan de link tussen Groen, Sociaal en Liberaal: 'Sociaal-Liberaal is Groen'.
D66, Groen Links en de PvdD kun je daarmee nog onder een noemer brengen: progressief en duurzaam.
De VVD scoort in alle opzichten als een grijze en conservatieve partij: 'Met het liberalisme heeft de VVD niets meer te maken'. Qua klimaataanpak scoort de VVD een 3,5, zie het lijstje. De VVD kiezer heeft dus gekozen voor een grijs conservatief populistisch programma.
Zou de VVD een switch willen maken naar Groen en Duuurzaam dan is de randvoorwaarde dat ze ook moet switchen naar Sociaal en Liberaal.
Met zo'n switch zou de VVD kiezer voor het feit komen te staan dat hij een draai van honderdtachtig graden voor de kiezen krijgt van zijn favoriete partij. GroenRechts bestaat niet bleek hierboven. Een voorstel te komen tot een GroenRechts kabinet is dus hetzelfde als een speelgoedtreintje met gelijkstroom te laten rijden op wisselstroom: het maakt lawaai, het beweegt vooruit-achteruit, gaat roken maar komt uiteindelijk niet van zijn plek.
Tip voor Mark Rutte: 'How to be a Hippie' of 'How to be a modern Hippie'. Gaat het hem lukken?

-  'Kabinet Okkie I' TOEK Talks (24 maart 2017)

Toen ik afgelopen week 'onze Okkie' in de media zag kwamen er een paar dingetjes bij mij boven.
Ten eerste ging ik in gedachten even terug naar een college aan de RUG. Een docent, was het mevrouw Ebels-Hoving?, betoogde tijdens een hoorcollege dat de inval van de Vikingen door ons altijd veel te negatief was afgeschilderd. Deze Noormannen zouden, mede dankzij hun plunderingen, in feite de economische motor zijn geweest van de Middeleeuwen. Hun roofgoed investeerden zij in de economie die daarmee een geweldige boost kreeg.
Vervolgens moest ik even denken aan Mark Rutte die ons aanraadde nieuwe auto's te kopen, ook dit om de economie weer vlot te trekken. Op alles moest bezuinigd worden, maar wij moesten geld uitgeven.
Vanmorgen lees ik in de media dat Nederland zo'n prachting begrotingsoverschot heeft. Ja dacht ik als je jarenlang bezuinigd op je dagelijks onderhoud, dan kun je best geld opzij zetten. Zit je een paar jaar later wel met een geweldig achterstallig onderhoud. Zie de zorg, defensie, het groen, het onderwijs, de duurzaamheid. Een 'nepoverschot' dacht ik een beetje populistisch, maar wel waar.
En nu Okkie. Je steelt om te beginnen een paar Van Goghs. Kostbaar Nationaal erfgoed, maar wat doen we er anders eigenlijk mee? Dat kan beter dacht Okkie. De doeken verdwenen, maar jaren later komen ze weer boven water. Okkie is trots, net als Mark Rutte. Okkie verdient eigenlijk wel een soort bonus. Door zijn diefstal kan er een hoop zwart geld terugstromen in de economie en uiteindelijk is dat ook goed voor Nederland bedacht ik me. Dat was toch ook de les van de Vikingen?
Okkie verdient een beloning en het zou een mooi gebaar zijn van Mark Rutte om een stapje terug te doen en deze nationale volksheld de premiers-bonus te gunnen: gun hem een 'kabinet Okkie I'.

-  'De kiezer is de verliezer?' TOEK Talks (20 maart 2017, update 22 mrt 2017)

AD 20 maart 2017, Dossier Tweede Kamerverkiezingen:

09.24 uur: Rutte is klaar met het gesprek. Hij vindt dat het CDA en D66 zitting moeten krijgen in een nieuw kabinet 'gezien de verkiezingsuitslag'. Verder hoopt hij dat dat er een 'stabiel meerderheidskabinet komt met draagvlak in beide Kamers'. Zie hieronder het 'gedwongen huwelijk van Mark Rutte'. Tinder zei 'Nope'.

11.04 uur: Pechtold komt naar buiten. "Ik heb mijn voorkeur uitgesproken voor een blok met GroenLinks, dus VVD, D66, CDA en GroenLinks", zegt hij. "We willen een progressief kabinet, waarbij we investeren in klimaat en onderwijs. De partijen die hebben gewonnen hebben daarop ingezet in verkiezingen."
Het CDA heeft gewonnen, maar heeft daar helemaal niet op ingezet. Alexander Pechtold zijn analyse en redenering kloppen dus niet. D66 heeft er op ingezet, net als GroenLinks. Die vormen samen een minderheid in een kabinet zoals Pechtold wenst: 52 voor VVD/CDA en 33 voor D66/GroenLinks.

Laten we het nu verder maar even zo simpel mogelijk houden. "Ik (de denkbeeldige kiezer) overwoog strategisch op de VVD te stemmen in plaats van op GroenLinks, want ik was bang voor de PVV. Na het lezen van deze site bedacht ik me: strategisch stemmen is toch niet zo'n goed idee. Het werd alsnog GroenLinks. Eindelijk gaan we voor duurzaamheid en een progressief beleid. De VVD denkt dat duurzaamheid een utopie is of een technisch wonder dat vanzelf op de markt komt. Positief denken heet dat. De plannen van GroenLinks zijn te duur en niet realistisch, volgens Rutte.
Goed dan, een simpele oplossing aangedragen door het linkse 'kamp'. Weet je wat? We verlagen de maximumsnelheid rondom steden naar 80km/h en op overige snelwegen naar 100 km/h. In steden verlagen we de snelheid naar 30km/h. Dit levert aan brandstofbesparing, fossiel of groen, zo twintig procent winst* op. Kost de schatkist overigens wel belastinginkomsten, maar vooruit, toch een simpele en uitvoerbare oplossing. Scheelt ook een hoop fijnstof en lawaai en komt daarmee de gezondheid weer ten goede. Kan morgen ingevoerd worden".

Maar nu ben ik die GroenLinks kiezer en over een half jaar kom ik nog steeds overal weer de borden 130km/h tegen, staan de kolencentrales te ronken en creperen de vluchtelingen in Turkije. GroenLinks is daarmee de volgende verkiezingen alweer de helft van haar zetels kwijt. En dit schrijf ik op 20 maart 2017, vijf dagen na de Tweede Kamerverkiezingen 2017. Die VVD'er slaat vandaag trouwens ook de schrik om het hart: straks in mijn dure Ferrari op de rem bij die 80km/h borden! (en streng gecontroleerd wordt er door de normen en waarden politie van Buma/Rutte).

* Voor de klimaatsceptici van de VVD even wat natuurkunde:
De weerstand die een object ondervindt bij het bewegen in een vloeistof (en dat is de lucht dus ook) kan berekend worden met een relatief eenvoudige formule:

F = A×Cw×ρ×v²/2

Waarbij:
F = weerstandkracht
A = relevante oppervlakte van het bewegende voorwerp
Cw = weerstandscoëfficiënt (afhankelijk van de vorm van het voorwerp)
ρ = dichtheid van de vloeistof waarin het voorwerp zich voortbeweegt
v = snelheid ten opzichte van de stof waarin het voorwerp zich voortbeweegt.

Voor de kracht F geldt dus dat die afhankelijk is van het kwadraat van de snelheid v. Voor het benodigde vermogen geldt P = F.v. Dat betekent dat de snelheid v tot de derde macht doortelt in het benodigde vermogen.

Lees ook maar eens hier. Ook aanbevolen voor Donald Trump: natuurkunde voor Dummies.

Soms denk je toch serieus dat er iets niet klopt in ons parlementair stelsel. Dan denk je de dag na de verkiezingen al: ben ik als kiezer nu alweer de verliezer? Dan denk je: Ammehoela!

- 'De democratie heeft gewonnen?' TOEK Talks (19 maart 2017, update 21 mrt 2017)

Nu de uitslag van de Tweede Kamerverkiezingen 2017 bekend is storten de commentatoren in de media zich op de duiding.
De analyses lopen uiteen, maar een veelgehoorde conclusie is dat deze verkiezingen een overwinning betekenen van de democratie in Nederland.
De angst zat er blijkbaar diep in dat Nederland na 15 maart een 'PVV-Republiek' zou worden. Sinds de overwinning van Donald Trump waren de ogen gericht op Nederland. In januari voorspelde ik de mogelijkheid van een kabinet Buma, omdat ik al vermoedde dat de PVV buitenspel zou komen te staan. De gevestigde orde bleef maar hameren op het 'gevaar Wilders'.
De verkiezingen leken uiteindelijk evenwel uit te lopen op een nek-aan-nekrace van PVV, VVD, D66, CDA en GroenLinks.
Mark Rutte kon echter op het laatste moment toch nog even handig en geregisseerd gebruik maken van een politieke rel met Turkije, wat de VVD waarschijnlijk toch wel een stuk of vijf zetels opleverde.

Kijken we nog eens naar de uitslag, dan is toch het eerste wat opvalt dat het kabinet Rutte II een geweldige nederlaag heeft geleden. De schade bij de VVD beperkte zich tot 8 zetels (van 41 naar 33), bij de PvdA bedroeg die 29 (van 38 naar 9). De PvdA werd door de kiezer afgestraft omdat die het vertrouwen totaal had verloren na de uitruil in het kabinet Rutte-Samson. Een lijn die zich toch al aftekende werd voortgezet. De VVD verloor minder, maar verloor wel. Hoeveel stemmers strategisch op de VVD hebben gestemd, om Wilders niet de grootste te laten worden, weten we niet precies.
De coalitie ging in ieder geval genadeloos onderuit.

Waar zit nu de winst? Is het 'verkeerde' populisme een halt toegeroepen? In onderstaande analyse - 'Winnaars, nepwinnaars en verliezers' TOEK Talks (17 maart 2017, update 18 mrt 2017) valt te lezen dat er een ruk naar rechts is gemaakt. Drie partijen, die aangemerkt worden als een gevaar voor de rechsstaat, gingen van 69 naar 72 zetels. Het betreft PVV (winst 5 zetels), VVD (verlies 8 zetels) en CDA (winst 6 zetels). Lees hier: 'Programma's CDA en VVD zijn dat van PVV genaderd' en "Het verkiezingsprogramma (van de VVD) 'Zeker Nederland' is een honderd pagina’s lange antithese van zo’n beetje alles wat het liberalisme liberaal maakt: oerconservatief, wantrouwend, slinks discriminerend, bang-nationalistisch, en vooral goed voor hen die het al goed hebben", aldus Rob Wijnberg in zijn column op 16 oktober 2016. Ook in Vrij Nederland wordt op 14 november 2016 de VVD eens onder de loep genomen en wordt gesproken van een 'populistisch partijprogramma'.
Tellen we daar de winst van de kleine rechtsere partijen bij op, dan tekent zich een meerderheid in de Tweede Kamer af met rechts-conservatieve kleur. Partijen die een bedreiging genoemd worden voor de rechtsstaat en de mensenrechten. Zie dit staatje.
Hoezo dus overwinning voor de democratie? Ja, de verkiezingen verliepen, op de Turkije trucendoos na, best wel democratisch, in de zin dat iedereen zijn stem kon uitbrengen. De vraag is alleen levert ons dat ook een democratische regering op? Er is reden om je daar zorgen over te maken. Dat het kabinet Rutte II Turkse diplomaten hun diplomatiek paspoort ontnam past in trucendozen als vluchtelingen onrechtmatig huisarrest (zie ook hier) op te leggen en nog vele andere juridische aanrandingen van het staatsrecht en internationale verdragen, die de laatste jaren plaatsvonden.

Diezelfde verkiezingen lieten ook winst zien voor partijen als D66, GroenLinks en de PvdD, DENK, 50plus en FvD. De eerste drie daarvan mag je rekenen tot de progressieve en op duurzaamheid gerichte cluster van Nederland. Ze boekten een totale winst van 20 zetels (D66 van 12 naar 19, GL van 4 naar 14 en de PvdD 3 erbij naar 5). Deze winst mogen we zien als een versterking van de rechtsstaat. Samen met partijen, die de rechsstaat ook hoog in het vaandel hebben, PvdA (9 zetels), SP (14 zetels) en CU (5 zetels) komen we op een sterk hart voor de democratie van 66 zetels.

Met 72 zetels voor partijen die een bedreiging vormen voor de rechtsstaat en 66 voor partijen die zich sterk maken voor de democratie en de rechtsstaat kunnen we niet anders vaststellen dan dat deze rechtsstaat behoorlijk bedreigd wordt. Om te zeggen dat de verkiezingen een overwinng betekenen voor de democratie en het bewijs vormen dat de Nederlanders het 'verkeerde' populisme verslagen hebben, is een foutieve inschatting. De overdreven focus op de PVV van Geert Wilders en het feit dat zijn partij niet de grootste werd heeft waarschijnlijk voor deze onterechte euforie gezorgd.
De overwinning is vooral een pyrrusoverwinning.

Update 21 maart 2017: Rechtswetenschapper Bastiaan Rijpkema (Universiteit Leiden), politicoloog Sarah de Lange (Universiteit van Amsterdam) en socioloog/filosoof Willem Schinkel (Erasmus Universiteit) gaan in debat over de vraag of Nederland na de verkiezingen een ruk naar rechts heeft gemaakt. Zie fragment NPO Buitenhof van 19 maart 2017. Zelf zag ik dat pas na het schrijven van bovenstaande analyse.

- 'Winnaars, nepwinnaars en verliezers' TOEK Talks (17 maart 2017, update 18 mrt 2017)

Laten we van start gaan met de feiten. Als leidraad kunnen we de NRC van 15 maart j.l. erbij houden: "Uitslagenkaart Tweede Kamerverkiezingen 2017".

Wat zien we? De coalitie van Rutte II, VVD (41) en PvdA (38) had met 79 zetels een ruime meerderheid in de Tweede Kamer. VVD verliest 8 zetels en PvdA 29, samen houden ze nog 42 zetels over, net iets meer dan kwart van de kiezers.
Daarnaast zien we het verlies van de SP met een zetel van 15 naar 14 zetels.
CU (5), SGP (3) blijven gelijk.
Verder zijn er alleen maar winnaars. De grootste in cijfers is GL, dat van 4 naar 14 zetels gaat. D66 wint er 7 (van 12 naar 19), CDA 6 (van 13 naar 19), PVV 5 (van 15 naar 20), PvdD wint er 3 (van 2 naar 5) net als DENK (3). 50plus wint er 2 (van 2 naar 4) en FVD krijgt er 2.

Tot zover de cijfers, nu de interpretatie ervan.
In mijn 'Stemadvies TK2017' verwees ik naar een artikel in Trouw van 11 februari j.l.: 'Programma's CDA en VVD zijn dat van PVV genaderd'. Deze partijen vallen in de categorie niet duurzaam/grijs/conservatief/rechts en scoren laag op het gebied van onder meer duurzaamheid, klimaat en mensenrechten.
Vergelijken we nu de cijfers van 2012 met die van 2017, dan zien we dat PVV, VVD en CDA samen zijn gegaan van 69 zetels onder Rutte II naar nu 72. Getalsmatig 3 zetels winst voor deze cluster, maar met de aantekening, dat volgens André Krouwel VVD en CDA inhoudelijk ook nog eens naar rechts zijn opgeschoven. Tellen we daar nog een enkele zetel bij op van kleine partijtjes ter rechterzijde, dan kunnen we vaststellen dat conservatief rechts toch wel wat winst heeft geboekt, zowel qua zetels als qua inhoud. Om nu te zeggen dat het 'verkeerde populisme' verslagen is, lijkt me een grove misvatting. Bovendien suggereert de uitspraak dat er ook een 'goed' populisme is.

In het centrum was er winst voor D66, dat 7 zetels won. Grote vraag is waar D66 met deze getalsmatige winst inhoudelijk staat. Gaat D66 voor de progressieve duurzaamheid waar Jan Terlouw toe opriep of toch voor de meer neo-liberale inzet?

Laten we dan gaan naar de categorie duurzaam/groen/progressief/links: PvdD, SP, GL, PvdA
In 2012 scoorden deze vier partijen gezamelijk 59 zetels. In 2017 komen we uit op 42. Dat is een stevig getalsmatig verlies, ondanks de winst van GL (10 gewonnen) en de PvdD (3 gewonnen). Hier kunnen we wel spreken van een inhoudelijk opschuiving naar meer progressief en duurzaam. Mocht D66 deze richting op willen, dan komen er getalsmatig 19 zetels bij. Ook de CU zit op gebied duurzaamheid meer in deze hoek en staat op 5 zetels. Samen zou dat 66 zetels opleveren voor een wat duurzamere en progressievere coalitie.

- 'Freek: laat de Groningers niet zakken!' TOEK Talks (17 maart 2017, update 18 mrt 2017)

Als we sommige analisten mogen geloven, waaronder Freek de Jonge zelf, dan hebben de Groningers bij deze Tweede Kanerverkiezingen het lelijk af laten weten. Ze zouden massaal op de VVD gestemd hebben, die daarmee de grootste van de Provincie Groningen is geworden.
Dan hier toch maar even een spoedcursusje 'Statistiek voor Beginners' (niet dat ik het zelf allemaal zo goed weet, maar "zolang het tegendeel niet bewezen is heb ik gelijk", zou Johan Cruijff gezegd hebben)
Laten we weer even op de "Uitslagenkaart Tweede Kamerverkiezingen 2017" kijken.
In 2012 was in vrijwel elke gemeente van Groningen, Friesland en Drenthe de PvdA de grootste partij. De PvdA heeft in 2017 een geweldige nederlaag geleden. Verantwoordelijk voor de aardgasproblematiek waren vooral CDA, VVD en PvdA.
In 2017 zien we dat de kaart voor Groningen vooral groen (CDA), geel (SP), donkerblauw (PVV) gekleurd is met nog een spotje donkergroen (D66) en blauw (VVD).
De VVD werd de grootste in gemeentes als Haren (omdat de PvdA nog meer verloor en waar Michiel Verbeek met D66, GroenLinks en CDA grote winst boekten), Slochteren en Leek. Maar, de VVD verloor in al deze drie gemeenten. Toch werd de VVD de grootste van de provincie. Hoe kan dat?
De provincie Groningen telt nog geen zeshonderdduizend inwoners. De Stad telt er net tweehonderduizend. Eenderde van de inwoners van de provincie wonen in de stad. Aardbevingsproblematiek is geen groot issue voor de meeste Stadjers; een groot deel van de bevolking is student en shaket en stuitert zelf zodanig dat die een aardbeving waarschijnlijk nauwelijks zal opmerken. In welgestelde forensenplaatsjes als Haren en Leek zal men zich ook niet zo druk maken om een bevinkje meer of minder.
In Groningen Stad wordt vooral gestemd op D66, GroenLinks en de VVD. Die uitslagen tellen mee bij de totaalscore van de provincie. Het is de oude tegenstelling Stad en Ommeland. Zelfs voor veel Stadjers zijn Ommelanders toch maar 'boeren'.
En dan nog iets: De VVD mag de grootste geworden zijn in de provincie, zelfs in Slochteren, ze heeft wel overal verloren. De 'winst' van de VVD is dus pure 'nepwinst'.
Met 13,8 procent van de stemmen voor de VVD blijkt dus dat 86,2 procent niet op de partij van Mark Rutte en Henk Kamp heeft gestemd. De Groningers hebben alleen niet massaal op een enkele protest partij gestemd. Zo was er, zelfs in Slochteren, verlies voor PvdA en VVD, maar winst voor SP, CDA, PVV, D66, PvdD, GL, 50plus, VNL en FVD. Jezelf dan tot 'winnaar' uitroepen slaat de plank volledig mis. In Slochteren hebben de bewoners vrij massaal een alternatief gekozen voor de VVD en de PvdA. Het beeld dat de Groningers zichzelf hebben laten zakken klopt dus niet. Daarom mijn oproep aan Freek de Jonge: doe jij dat nu ook niet!

Update 18 maart 2017. RTV Noord en de VVD hadden de VVD eerder tot 'winnaar' in de provincie Groningen uitgeroepen. Zoals hierboven uiteengezet was er in feite ook toen al sprake van een 'nepwinnaar', maar nu blijkt het ook nog om 'nepnieuws' te gaan. De verliezende VVD is helemaal niet de grootste, de SP daarentegen wel, dit ondanks een mogelijk absoluut verlies, dat in ieder geval landelijk wel zo is: een zetel.
Daarom hier nog maar eens de waarschuwing van 13 februari 2017 'Journalisten kunnen grote invloed op verkiezingsuitslag hebben', volgens SRV. Zie: Politiek. Zie ook RTV Noord en hier. Dezelfde blunder beging ook het DvhN, dat zelfs beweerde dat de SP de VVD nauwgezet (?) volgde. Nogmaals, de 'grootste' is het minst relevant als je verliest en er allerlei trends om de aandacht vragen.
Afbreuk aan bovenstaand verhaal doet dit nieuws dus in geen enkel opzicht. Het toont wel aan dat (sommige) politici en (sommige) journalisten (soms) weinig inzicht hebben in waar ze mee bezig zijn, of ons domweg trachten om de tuin te leiden. Niet gek dat (sommige) mensen zich dan van de gevestigde orde afkeren.

- 'Het gedwongen huwelijk van Mark Rutte', TOEK Talks (15 maart 2017)

Zoals bekend gaan er in de media roddels rond over het privéleven van Mark Rutte. Daarover gaat het hier niet.
Mark Rutte sprak meermalen zijn voorkeur uit voor een kabinet met CDA en D66. Onze optimist (?) wil dus in zee met 'Kereltje Pechtold', zoals Alexander Pechtold minachtend vier jaar lang door diverse VVD'ers is beschimpt en met 'Treurwilg Buma', die vier jaar lang niets heeft gedaan om Rutte en zijn kabinet te steunen, althans volgens Mark Rutte. Bij Tinder zou dit een 'Nope' opleveren.
Met Mark Rutte gaat het misschien wel anders, ook al moet onze minister president niets hebben van gedwongen huwelijken. Met normaal.doen een 'Nope' voor VVD/CDA/D66, tenzij je toch voor het gedwongen huwelijk bent natuurlijk. Bij Rutte weet je het maar nooit.
Weer een indicatie voor je stemkeuze.

- 'Normen en waarden', TOEK Talks (02 maart 2017, bijgewerkt 13 mrt 2017)

Voorspelde ik op 25 januari j.l. een beetje voor de grap een kabinet Sybrand van Haersma Buma, ga ik op 1 maart serieus denken dat het nog echt gaat gebeuren ook.
Hadden we Rutte al met zijn 'normaal.doen', krijgen we straks Buma met zijn 'normen en waarden' er ook nog eens bij.  Het moet niet gekker worden in Nederland, dacht ik een beetje geschrokken.
Toch is het eigenlijk niet eens zo raar, een kabinet Buma. Vanaf 1937 hebben we maar drie kabinetten gehad waarin het CDA (daarvoor de KVP als dominante confessionele partij) ontbrak: Kok I (1994) , Kok II (1998) en Rutte II (2012).
Wie dacht dat het annno 2017 gebeurd is met het CDA komt misschien wel net zo bedrogen uit als men destijds verrast werd met de vier kabinetten Balkenende.
Mijn voorzichtige conclusie over de Trump overwinning was ook al dat deze mogelijk viel toe te schrijven aan een vorm van heropleving van het Christen-fundamentalisme. (Zie daarvoor het album 'Politiek' en het kopje 'Presidentsverkiezingen USA 2016').
Volgens peilingen zou zo'n veertig procent van de Nederlanders zichzelf nog gelovig noemen. Met de komst van moslimvluchtelingen zou het niet ondenkbaar zijn dat deze groep zich weer wat fundamentalistischer is gaan opstellen. Voortdurend wordt gepraat over Joods, Christelijke en Humanistische tradities. Vooral mensen die zich zorgen maken om deze tweede traditie zouden wellicht een cruciale rol kunnen gaan spelen in de komende verkiezingen.
Als dat bewaarheid wordt en we krijgen een kabinet met CDA en VVD als kern, dan valt te vrezen dat er weinig overblijft van de liberale waarden waar de VVD voor zou moeten staan. De VVD scoort toch al niet erg best als het om bijvoorbeeld mensenrechten en vrijheid van meningsuiting gaat. Met het  'normaal.doen' van Rutte valt te vrezen dat de combinatie VVD-CDA een extra stap terug naar af wordt op het gebied van Verlichting.
Het zou een trieste conclusie zijn. Hebben onze generatiegenoten, de Dolle Mina's bijvoorbeeld, decennialang gevochten voor vrouwenemancipatie, recht op abortus, het homohuwelijk, gelijke beloning mannen en vrouwen en noem het rijtje maar op dan is er een kans dat we met het de combinatie CDA, VVD en bijvoorbeeld gedoogsteun van de SGP terug gaan naar conservatieve tijden.
Dan zeg ik: hebben we daarvoor vijftig jaar 'abnormaal' gedaan, op het Malieveld gestaan, gedemonstreerd in Den Haag en Amsterdam, ons van school laten sturen wegens lang haar, geslapen op De Dam enz.? Dan moeten we nu weer 'normaal' doen? Dan moeten we op zondag weer gewoon binnen zitten, gewoon niet meer sporten, de winkels weer gewoon dicht? Terug naar Staphorst?
Wat blijft er over van De Verlichting als we contracten gaan eisen van onze inwoners omtrent 'normaal doen'? Noch geen jaar geleden maakten liberale vrouwen zich nog druk om 'Rokjesgate'. Wat is er sindsdien gebeurd? Op 03 maart 2017 oppert Buma dat we weer het Wilhelmus op school moeten gaan zingen en daarbij in het gelid dienen te springen. De VVD gaat voor haar campagne de straat op met acties tegen hondenpoep. Waar zijn we mee bezig in 2017?
Als wij allemaal 'normaal' hadden gedaan in de vorige decennia, dan had Mark Rutte nu niet de vrijheid gehad zoals die hem zo lief schijnt te zijn.
Normen en waarden zijn niet; ze zijn permanent 'onderweg'. Wie ze gaat vastleggen in 'participatieverklaringen' tekent eigenlijk voor mummificatie van de democratie.
Kijken we in de wereld naar de landen waar de overheid ook stelt dat je 'normaal' moet doen, bij welke landen kom je dan uit? Vul het zelf maar in. Brrrrrr.
Zie ook Arjen Lubach en de Nederlandse Identiteit van 12 maart j.l.

'The times they are a-changin'  Bob Dylan en 'A Change Is Gonna Come'  Sam Cooke.

'De terreur van de Nozems in het Nederland van de jaren 60 - De wet van de steppe (Kreidler)'
'Provo in Nederland'.

"The new generation causing all the fuss was not driven by the market: we had something to say, not something to sell", Suze Rotolo 2008, A Freewheelin' Time, p. 367.

- 'De Muur', TOEK Talks (25 februari 2017)

De verkiezingsstrijd is in alle hevigheid losgebarsten. De messen zijn geslepen en het spel is op de wagen.
Worden overal in Europa hekken geplaats en gaat Donald Trump een muur bouwen op de grens met Mexico, ook in Nederland speelt De Muur een belangrijke rol. Zelf was ik in 1989 best wel positief over de val van de Berlijnse Muur, in 2017 ligt het allemaal wel een stuk gecompliceerder.
Wat moet je daar nu als aanstaande kiezer mee? Ik zal hier een poging wagen het begrip De Muur in de Nederlandse context te duiden.
Beginnen we met Mark Rutte van de VVD. Volgens hem is Nederland een 'Gaaf Land' en die status quo moet tegen elke prijs gehandhaafd worden. Vandaar de Turkije-deal bijvoorbeeld. Dit 'gave land' verdedigen gaat eigenlijk natuurlijk het beste met een flinke Muur eromheen.
Dan Lodewijk Asscher van de PvdA. Hij wil van Nederland een 'Prachtig land' gaan maken. Ondanks vier jaar samenwerking met de VVD van Rutte is hij dus van mening, dat Nederland toch nog niet zover is. Asscher en de PvdA zitten een beetje in een spagaat. Het was ofwel geweldig wat we gedaan hebben en waarom gaan we dan niet lekker door, ofwel we breken onszelf af als het voormalig schoothondje van de VVD. Over De Muur horen we minder, maar de Turkije-deal staat ook op naam van de PvdA. Lastig.
Dan de PVV van Geert Wilders. 'Nederland is Nederland niet meer', we hebben 'Neprechters, 'Nepjournalisten' en een 'Nep-Parlement'. Nederland is overspoeld door een 'Tsunami van moslims' en ons land is 'Helemaal kapot gemaakt' door die elite in Den Haag en in Amsterdam. Ook voor Geert Wilders lijkt De Muur dus een goede oplossing. We bouwen een muur om Nederland en geven dit 'K.tland' terug aan de Nederlanders.
Wat moet je daar nu mee als kiezer? Zelf dacht ik de laatste tijd dat we versneld dijken moesten bouwen, vanwege de klimaatverandering, maar nu weet ik het niet meer.
Voor de aardigheid nog maar eens gedoken in de slogans van voorgaande verkiezingen. Daarvan weten we inmiddels wat ervan waar gemaakt is en wat loze beloftes bleken te zijn. Misschien dat we daar iets aan hebben bij het bepalen van onze keuze, voordat we ons weer verslikken in de actuele verkiezingsretoriek.

- 'Een Gaaf Land', TOEK Talks (23 februari 2017, 15 mrt bijgewerkt)

Een uitspraak van onze Minister President Mark Rutte: Nederland is een gaaf land. Mensen als Mark Rutte noemen zichzelf leden van de club van gelukkigen en optimisten.
Onlangs was Barbara Baarsma, onder meer bijzonder hoogleraar marktwerking- en mededingingseconomie aan de universiteit van Amsterdam, op bezoek bij DWDD. Daar kreeg zij de gelegenheid deze levenshouding nog eens uit te dragen. Kern van haar betoog was dat wij uit het oog zijn verloren hoe goed het gaat met Nederland en met onszelf.
Met een gelikte presentatie schotelde ze ons tal van grafieken en tabellen voor waaruit volgens haar onomstotelijk kon worden vastgesteld dat Nederland op vrijwel elk gebied goed scoort. Hoge inkomens, goede zorg, lage werkloosheid, noem ze maar op.
Daarnaast toonde Baarsma ons statistieken over ons geluksgevoel. De Nederlander scoort ook hierin hoog. Wij geven onszelf een hoog cijfer als het gaat om ons eigen geluk en dat van onze kinderen.

Het zette me aan het denken. Waarom dan toch het 'Pleur op' van Rutte, waarom de denigrerende en neerbuigende houding tegenover buitenlanders, tegenover werklozen, tegenover ouderen, waarom de haat tegenover medelanders die strijden voor duurzaamheid, die het opnemen voor de zwakkeren? Waarom moeten we 'normaal. doen'? Het lijkt toch telkens weer de angst die regeert. De angst dat we morgen minder welvarend zijn, minder spulletjes kunnen kopen, minder ego-vrijheid hebben dan vandaag. Maar die vrijheid krampachtig vasthouden is net zo goed haar opgeven.
En als angst, xenofobie bijvoorbeeld, een drijfveer is, waar blijft dan dat optimisme en dat geluksgevoel?

Hoe kun je zoveel boosheid en angst verklaren bij politici als Mark Rutte, als ze gelijktijdig dat optimisme (?) trachten uit te stralen. Een verklaring gaat misschien terug tot de Gouden Eeuw, of nog eerder. Nederland werd rijk dankzij kolonies en uitbuiting. De slavenhandel was lucratief. In Holland zag men van de negatieve kant daarvan weinig of niets. Dat is altijd een kenmerk van onze welvaart geweest. Ergens op aarde betaalden de 'zwakkeren' de prijs van onze welvaart: de slaven, de arbeiders in de kolonies, de gastarbeiders in de tweede helft van de vorige eeuw, de Polen nu, de dieren van de bio-industrie. We halen onze wegwerpspullen voor een habbekrats uit China en verkopen ze bij onder meer de Primark, waar mensen in beide gevallen als loonslaven werken. Zelfs de gaswinning in Groningen valt in dit rijtje onder te brengen. Zolang we het hier thuis maar niet zien kunnen we gelukkig, optimistisch en tevreden zijn.

Aan de ene kant kunnen wij dus optimistisch en gelukkig zijn, als het om puur materiële welvaart gaat. Toch knaagt soms ons geweten. Dat gevoel kunnen we ontlopen door de andere kant uit te kijken. Worden we geconfronteerd met ons gedrag, door vluchtelingenstromen, oorlog, terrorisme, of gedegen onderzoeksjournalistiek en wetenschap, dan komen we met datzelfde geweten soms toch in de knoei.
Wat is het antwoord op die gewetensnood? Het makkelijkste is zoals gezegd het wegkijken. Als dat niet lukt dan kunnen we gaan ontkennen. We kunnen er ook voor kiezen de verantwoordelijkheid bij de ander te leggen. 'Negers zijn dom en wij wisten het land slim te exploiteren'. 'Werklozen zijn lui en daarom kun je ze korten op hun uitkering'. 'Zieken leven ongezond en daarom hoeven we niet voor ze te zorgen'. 'Bejaarden kiezen ervoor om oud te worden, daarom hoeven ze ons niet met hun problemen op te zadelen'. 'Vluchtelingen die verdrinken, ja dan hadden ze maar niet op die bootjes moeten stappen'. Zo kun je er mee wegkomen. Zie ook bv. Jan Willem Duyvendak over de zorg: "Het doorgeschoten ideaal van zelfredzaamheid".

Er heerst dus de angst bij de optimisten en de gelukkigen, dat ze ter verantwoording worden geroepen en hun verworvenheden mogelijk kwijt raken, of moeten delen met anderen. Die angst leidt gemakkelijk tot boosheid, maar dan een onterechte, een irrationele. Het wegzetten van kwetsbare mensen (slechts een voorbeeld) in de samenleving wordt zo een gekunstelde paniekactie in een poging de status-quo te handhaven. Hoogleraar rechtsfilosofie: ‘Politici brengen rechtsstaat in gevaar’. 'Plannen verkiezingsprogramma's die de rechtsstaat goed of kwaad doen' zo lezen we in de NRC van 14 feb 2017. Hier het bijbehorende staatje. "De VVD en het CDA hebben ook één of meer rode lichten van ons gekregen. Dat vind ik zorgwekkend. Het is een sombere situatie.”

Sommige mensen willen dus een 'gaaf' land, maar dan wel alleen voor het 'eigen volk'. Als wij moeten delen met anderen blijken we plotseling een stuk minder optimistisch en gelukkig in dit gave land.

- 'De Coalitieonderhandelingen 2017'

Kunnen we op grond van analyses nu met enige zekerheid voorspellen hoe de uitslag in Maart 2017 in Nederland zal zijn? Het antwoord is jawel, waarom niet? We kunnen bijvoorbeeld eens een vergelijking maken tussen de situatie hier en die in de USA. Meest opvallende verschil is dat wij in ons polderlandje een meerpartijen systeem hebben. Zouden we in de USA zitten, dan stond ons mogelijk een strijd tussen alleen Mark Rutte en Geert Wilders te wachten. Nu kan het daar ook op uitdraaien, maar de winnaar van die strijd staat na de verkiezingen van Maart 2017 mogelijk buitenspel. Hier heb je 76 zetels nodig voor een meerderheid, ook al is een minderheidskabinet uiteindelijk ook mogelijk met wisselende steun van oppositiepartijen.
De grootse verkiezingsstunt zou zijn dat een van de vele partijen de absolute meerderheid behaalt. Dan zou er sprake zijn van een spectaculaire revolutie in Nederland. Kan dat gebeuren? De kansen daarop lijken toch wel heel erg klein en de verdeeldheid binnen Nederland daarvoor te groot. Nederland was en is het land van de Koopman/Dominee. Dat laatste is beduidend minder geworden, maar de Koopman bestaat nog immer. Wij zijn geen land van principes, wij zijn een land van opportunisten, van pragmatici als Mark Rutte. Waar onze gesneuvelde oorlogshelden als schroot van de zeebodem verkocht worden, sturen wij een honderdkoppige handelsdelegatie onder leiding van onze MP  naar Indonesië. Wij zijn het land van Koning Pils, die met Poetin proost op de arrestatie van de strijdsters van Pussy Riot. Als Trump de verkiezingen wint dan zijn wij niet boos, maar feliciteert Mark Rutte hem en kijken we hoe wij ons materiële voordeel kunnen behalen. Geen land waar zoveel Joden werden afgevoerd als uit Nederland. Zolang de dijken deze winter dus niet echt breken, of mensen dat gaan geloven omdat het op Twitter wordt gezegd, denk ik niet dat ons een tsunami te wachten staat.
Geen van de huidige partijen lijkt in staat een werkelijk heel grote achterban te kunnen mobiliseren en dientengevolge is het meest waarschijnlijke een coalitie van tig partijen, die na het nodige onderhandelen tot een akkoord zullen komen. Een beetje vergelijkbaar met deze situatie dus. Partijen die vrij zeker kunnen instappen (en blijven zitten) in de caravan zijn CDA, D66 en GroenLinks. Gaat de karavaan uiteindelijk rechtsaf, dan kan de VVD aansluiten met misschien ook opnieuw de PvdA, gaat hij linksaf dan zijn de SP en mogelijk opnieuw de PvdA alsnog aan de beurt. In dat laatste scenario is zelfs een kabinet Van Haersma Buma niet uitgesloten. Dit op grond van het cordon sanitaire rondom de PVV en de confessie van Emile Roemer, op 14 januari 2017, dat de SP niet met de VVD in zee gaat. Deze prognose geldt dus wel onder het twijfelachtige voorbehoud van 'een man een man, een woord een woord'.
Echter, rekening houdend met het miskleunen van de 'kenners' en de dubieuze reputatie van sommige politici (lees bv. maar eens: 'Ard en het oplichterssyndroom' of 'Vertrouwde reflex in VVD-top bij onwelgevallige informatie: jokken', zie ook het aanverwante 'Dunning-krugereffect'. Hier nog even de 'Judas-Hug' van Mark Rutte voor Ard van der Steur: 'VVD-top stuurde aan op vertrek Van der Steur'), dan toch ook nog maar even het rampscenario: de PVV wordt de grootste en behaalt met geestverwant VVD (op gebied xenofobie) en een paar rechtse splinterclubjes een meerderheid in de nieuwe Tweede Kamer. Minister President Mark Rutte van de VVD in Zomergasten: "de VVD sluit geen partijen uit". Een stem op de VVD kan daarmee dus een stem op de PVV van Geert Wilders worden. 'PVV wil islam vervolgen en iedereen zwijgt', ook Mark Rutte, zeggen historici Bart van der Boom en Bas Kromhout. Het zou het eerste kabinet Geert Wilders kunnen worden. Het is maar dat we het weten.

Update 25 januari 2017: Commentaar van Raoul du Pré: 'Rutte laat zich door Wilders nu te ver naar beneden trekken', Volkskrant 24 januari 2017. De VVD onder leiding van Mark Rutte gaat 'vissen' (Bert Wagendorp) in de vijver van de PVV. Dat is ook de conclusie van Roderik van Grieken, directeur van het Nederlands Debat Instituut. 'New York Times vergelijkt Rutte met Trump', 25 januari 2017. Mark Rutte, de Nederlandse politieke Gaslighter van de VVD. Artikel New York Times: 'Dutch Leader Takes Trump-Like Turn in Face of Hard-Right Challenge'.
Doel van deze politiek zet is helder: trek PVV stemmen weg bij Wilders en ga dan na de verkiezingen met waarschijnlijk CDA, D66 en GroenLinks om de tafel. Dan pleeg je vervolgens weer kiezersbedrog en sluit met die partijen een deal. Potentiële PVV-symphatisanten uit de VVD achterban (die er blijkbaar genoeg zijn) doen er dus goed aan niet op Rutte te stemmen.
We/ze zijn gewaarschuwd.

Bijsluiter:

Met een * aangeduide citaten behoren tot de grotere groep der Parodialen. Ze worden vooral veel gebruikt in de vierdelijns zorg. Parodialen worden specifiek ingezet bij klachten van verhoogd ego. De werkzame stof bestaat meestal uit Parodie of Satire, maar soms bevat het medicijn ook Ironie, Spot, Humor of aanverwante stoffen. Bijwerkingen zijn niet bekend. Het middel moet wel met terughoudendheid worden toegepast bij mensen met een chronisch tekort aan 'Selfspot'. Humor kan bij deze groep patiënten soms dodelijk zijn. In mildere vorm zijn effecten waargenomen van allergie en irritatie.  Deze verschijnselen verdwijnen meestal binnen een paar minuten. Wanneer de reactie heftiger is en langer aanhoudt is het raadzaam contact op te nemen met de huisarts. Neem altijd de betreffende Parodial mee, zodat uw arts weet welke stof van toepassing is.

: zoiets als , 'Geprüfte Sicherheit', voor de persvrijheid? Zie ook Sheila Sitalsing op 30 aug 2017